ROKITNO 2010

Bibliografia:

1.      Blachnicki, F. Ks., Oaza nowego życia pierwszego stopnia − Podręcznik, wyd. 8, Krościenko 2001.

2.      Guziakiewicz E., Śladami programu dnia [w:] Z OAZĄ NA TY, dostęp w Internecie: http://oazy.nastolatki.pdg.pl/v8.htm.

3.      Lekcjonarz oaz rekolekcyjnych Ruchu Światło-Życie, Wyd. Światło-Życie, Kraków 2006.

4.      Mszał oaz rekolekcyjnych Ruchu Światło-Życie pod red. ks. A. Banaszka, Wyd. Światło-Życie, Krościenko 2002.

5.      Podręcznik nabożeństw Oazy Nowego Życia I, II i III stopnia, pod red. A. Redy, wydanie czwarte, Wyd. Światło-Życie, Lublin 1997.

6.      Siemieniewski A. Ks. Bp., „Cztery prawa życia duchowego” – potrzeba teologicznego pogłębienia, [w:] Historia duchowości, dostęp w Internecie: http://www.tillit.pl/siema.1/index.php?option=com_content&view=article&id=86:cztery-prawa-ycia-duchowego-potrzeba-teologicznego-pogbienia&catid=38:historia-duchowoci&Itemid=56#_ftn14.

7.      Serwis internetowy www.oaza.pl.

1. Wstęp

Ruch Światło-Życie posiada swój system formacyjny, do wypracowania którego doszedł w wyniku doświadczeń. Na podstawie samej natury i praw rozwoju nowego człowieka system ten wyodrębnia pewne etapy (stopnie): podstawowy, pierwszy, drugi oraz trzeci. Nie zostały one ustalone dowolnie, lecz zarysowały się już w Nowym Testamencie.

Oaza Nowego Życia I stopnia wieńczy pierwszy etap formacji podstawowej Ruchu Światło-Życie. Chodzi tu o oazą wakacyjną (letnią) lub inaczej piętnastodniowe rekolekcje oazowe, w tym wypadku – I stopnia ONŻ. Głównym celem formacyjnym tego czasu rekolekcji są krótko mówiąc „nowe narodziny” (tak nazywa Ewangelia przyjęcie Chrystusa jako osobistego Pana i Zbawiciela). Ks. Franciszek Blachnicki w części A (ogólnej) Podręcznika Oazy Nowego Życia pierwszego stopnia kreuje następującą wizję tego celu: „uświadomienie uczestnikom, że przyjęcie Chrystusa jako osobistego Zbawiciela i Pana i udzielenie Ducha Świętego oraz nowe narodziny z ducha − to nie dwa odrębne wydarzenia, ale to dwa aspekty jednej i tej samej rzeczywistości, których nie można od siebie oddzielić. Istotnym skutkiem udzielenia nam Ducha Świętego jest wiara, czyli uzdolnienie do osobistego spotkania z Chrystusem”[1].

Oaza Nowego Życia I stopnia ma zatem doprowadzić uczestników do przyjęcia Jezusa Chrystusa jako osobistego Pana i Zbawiciela oraz do włączenia się do formacyjnej grupy deuterokatechumenalnej. Poprzez nowe narodziny uczestnik staje się nowym człowiekiem. Podczas rekolekcji oazowych I stopnia „przyjmuje i przeżywa podstawowe prawdy i prawa ewangelizacyjne”, a także zostaje wprowadzony w stan ucznia Chrystusa i w systematyczną formację typu katechumenalnego[2]. Ks. Blachnicki poleca zatem, by nie traktować tego czasu jako kolejnej „formy pracy z młodzieżą, ale – jako element programu odnowy życia chrześcijańskiego proponowanego przez Ruch Światło-Życie”[3]. Warto w tym miejscu nadmienić, że takie rekolekcje (oaza wychowawcza) to jedna z metod realizacji programu formacyjnego w Ruchu. Głównym założeniem oazy rekolekcyjnej są wobec tego „rekolekcje przeżyciowe, egzystencjalne, które polegają na podjęciu próby wcielenia prawdy w życie. Tę zasadę metodyczną oazy wyraża znak-symbol: Fos-Zoe, Światło-Życie […]”[4]. Już na samym początku oazy letniej należy więc stanowczo uświadomić uczestników, że nie przyjechali na kolejną kolonię czy obóz młodzieżowy, lecz rekolekcje, będące spotkaniem z Bogiem i doświadczeniem Go także w drugim człowieku. Dla wielu z nich będzie to zupełnie nowe doświadczenie, zważywszy, że po raz pierwszy uczestniczą w letniej oazie (a nawet wcześniej nie mieli do czynienia z Ruchem Światło-Życie, nie przeżyli formacji rocznej w parafii).

Zdaniem ks. Blachnickiego Oazę Nowego Życia I stopnia przeżyją jako „przebudzenie i początek drogi ku dojrzałej wierze”[5]. Odjadą do domu zaś ubogaceni w dar nowego życia.

2. Cykliczny podział Oazy Nowego Życia I stopnia („droga piętnastu dni”)

W myśl tradycji i koncepcji oaz wakacyjnych, podobnie Oaza Nowego Życia I stopnia jest oparta na schemacie piętnastu tajemnic różańca. Schemat różańcowy wzbogacony jest dodatkowo schematem roku liturgicznego. Oba schematy oparte na historii zbawienia tworzą ogólny plan drogi piętnastu dni[6]. Wakacyjne rekolekcje rozpoczynają się przedstawieniem podstawowych prawd ewangelizacyjnych: ukazaniem Bożego planu zbawienia na tle prawdy o grzechu i upadku człowieka. Trzeba się bowiem liczyć z tym, że nie wszyscy uczestnicy oaz I stopnia mają za sobą ewangelizację. Czterodniowy cykl ewangelizacyjny kończy liturgia światła i wody[7].

Od dnia piątego zaczyna się cykl katechumenalny wprowadzenia na drogę przemiany człowieka cielesnego w duchowego przez zjednoczenie z drogą Chrystusowego posłuszeństwa prowadząca na krzyż i do chwały zmartwychwstania. Czas ten kończy się odnowieniem przymierza chrztu św. i celebracją sakramentu pojednania[8].

Ostatnie dni oazy, skoncentrowane wokół Osoby i działania Ducha Świętego wiążą się z wprowadzeniem do życia w pełnie Ducha Świętego oraz do świadectwa. Jeszcze w ramach oazy powinna być podjęta decyzja o włączeniu się do stałej grupy formacyjnej pracującej w ciągu roku, uzewnętrzniona w specjalnym obrzędzie wzorowanym na obrzędach chrześcijańskiego wtajemniczenia dorosłych[9]. Dlatego na zakończenie Oazy Nowego Życia I stopnia powinien nastąpić obrzęd wprowadzenia do deuterokatechumenatu. Obecnie nabożeństwo to często jest przeżywane we wspólnotach parafialnych, zwłaszcza na początku Adwentu lub 8 grudnia, uroczystość Niepokalanego Poczęcia NMP (święto patronalne Ruchu Światło-Życie). Wówczas do tego momentu na spotkaniach w roku formacyjnym w ramach drogi „postoazy” utrwalenie treści i przeżyć oazy letniej umożliwia bardziej świadome podjęcie decyzji o wejściu w deuterokatechumenat.

3. „Droga jednego dnia”, czyli powtarzające się elementy przeżyciowe każdego dnia oazy rekolekcyjnej I stopnia

Każdy z elementów codziennej drogi na Oazie Nowego Życia I stopnia posiada pewien ciągły program o charakterze progresywnym ułożony tematycznie na cały piętnastodniowy cykl rekolekcji. Jeśli jednak spojrzymy przez pryzmat struktury pionowej oazy, dostrzeżemy koncentrację tych elementów przeżyciowych wokół jednego tematu. Jest to jego przeżycie w różnych aspektach, względnie przy pomocy różnych metod. Nie dotyczy to tylko tzw. szkoły apostolskiej, niezwiązanej z tematem dnia, która dysponuje własnym cyklem tematycznym. Pozostałe elementy każdego dnia powinny być tematycznie zwarte i winny stanowić organiczną całość[10].

Pomoce do poszczególnych elementów programu, wskazania metodyczne i  znajdą animatorzy w drugiej części podręcznika ks. Blachnickiego do Oazy Nowego Życia I stopnia.

W oparciu o część pierwszą (ogólną) tego skryptu chciałbym zaprezentować krótką charakterystykę formalną „drogi jednego dnia” będącej wyrazem struktury pionowej programu oazy – dla ukazania roli, jaką ma spełnić każdy z nich w przeżyciu danego dnia rekolekcji oazowych I stopnia[11]:

a) Jutrznia, czyli wspólna modlitwa poranna. W oazie I stopnia nie jest to jeszcze liturgiczna modlitwa dnia w pełnej formie, ale modlitwa specjalnie ułożona na wzór modlitwy liturgicznej z wykorzystaniem pewnych jej elementów.

Celem tej modlitwy, w aspekcie celów formacyjnych oazy I stopnia, jest psychiczne ukierunkowanie na temat danego dnia, który będzie się przewijał poprzez wszystkie jego elementy. W ramach Jutrzni następuje pierwsze zetknięcie się z tematem, pierwsza jego prezentacja. Wtedy także wprowadza się w formie krótkiego czytania słowa życia na dany dzień oraz piosenkę dnia.

b) Zgromadzenie eucharystyczne opierające się na ogólnym programie oazowym zawartym w Mszale i Lekcjonarzu oazy rekolekcyjnej, jednak z możliwością dokonania pewnych adaptacji. W ramach Eucharystii dokonuje się pełna prezentacja tematu dnia, szczególnie poprzez dobór czytań i homilię. W uczestnictwie w zgromadzeniu, poprzez odpowiedni dobór śpiewów i komentarze, uwydatnia się aspekt spotkania z Chrystusem, które szczególnie ma być przeżyte w danym dniu. Słowo życia na zakończenie zgromadzenia podejmuje słowo życia wzięte z Jutrzni. Pozostałe elementy programu powinny nawiązywać do Eucharystii celem pogłębienia czy rozwinięcia (eksplikacja) zawartych w niej elementów. Eucharystia powinna w przeżyciu każdego dnia oazy ukazywać się jako źródło i szczyt.

c) Wyprawa odkrywcza – w Oazie Nowego Życia I stopnia ma ona charakter wyprawy otwartych oczu ukierunkowanej głównie na przyrodę. Celem specyficznym tych wypraw będzie odkrywanie w przyrodzie pewnych praw życia jako znaków i symboli praw Nowego Życia według Ducha. Angażuje ona wzrok, słuch i inne zmysły, uwrażliwiając młodych ludzi na to, obok czego na co dzień przechodzą obojętnie.

d) Rozmowa ewangeliczna – to najważniejsze, obok Eucharystii, spotkanie w ciągu dnia. Celem jego jest wprowadzenie w studium Pisma św. aktywną metodą pracy w małych grupach. Tutaj ma się dokonywać odkrywanie prawd i praw Nowego Życia w atmosferze wiary i modlitwy, przy asyście Ducha Świętego. Rozmowa ewangeliczna jest połączeniem modlitwy i rozmowy, medytacji i wymiany zdań; jest wspólnym poszukiwaniem chrześcijańskim, które ma sens, jeśli uczestnicy akceptują jego zasady. Nie wypada redukować tego ćwiczenia do samej tylko świeckiej rozmowy (chłodnej i niezobowiązującej dyskusji), ale ponadto — z drugiej strony patrząc — nie wypada również nadawać mu charakteru jakiejś sztucznie uduchowionej medytacji. Ważne są uczciwość i szczerość, duch zaangażowania, jak również pragnienie znalezienia chrześcijańskiego rozwiązania badanej kwestii[12].

e) Namiot Spotkania – celem tego ćwiczenia w oazie I stopnia ma być wprowadzenie w osobiste studium Pisma św. w duchu modlitewnym. Akcentujemy więc jeszcze nie tyle spotkanie przed tabernakulum, ile spotkanie ze Słowem Bożym, co warunkuje owocne spotkanie i dialog z Chrystusem Eucharystycznym.

f) Szkoła modlitwy – w oazie I stopnia wchodzi ona w miejsce nabożeństw wieczornych, przewidzia­nych w podręczniku nabożeństw oazy rekolekcyjnej. Z podręcznika tego zostaną zachowane tylko niektóre ważniejsze celebracje, natomiast w pozostałe dni będzie realizowana metodyczna szkoła modlitwy, składająca się z pogadanek wprowadzających oraz z ćwiczeń praktycznych.

g) Pogodny wieczór Może mieć charakter echa przeżyć dnia oraz ich rekapitulacji przy pomocy odpowiednio dobranych i komentowanych piosenek względnie utworów poetyckich[13].

4. Nabożeństwa Oazy Nowego Życia I stopnia

Słowa wstępu do czwartego wydania Podręcznika nabożeństw Oazy Nowego Życia I, II i III stopnia, podkreślają, że celebracje nabożeństw na oazie rekolekcyjnej służą przeżyciu „całego bogactwa tajemnicy Chrystusa przedstawionej według schematu historii zbawienia i roku liturgicznego”[14]. Poza tym w połączeniu z celebracjami eucharystycznymi stanowią wzajemnie się uzupełniającą organiczną całość[15]. Stąd wynika niemała ważność ich sprawowania na rekolekcjach oazowych. Nierzadko bowiem bywają one skracane bądź wręcz pomijane w programie oazy letniej.

Podczas Oazy Nowego Życia I stopnia sprawuje się następujące nabożeństwa:

a)        Nabożeństwo siedmiu próśb Modlitwy Pańskiej w Dzień Narodzenia  (obecnie na rekolekcjach ONŻ I stopnia rzadko praktykowane) związane ze szkołą modlitwy trzeciego dnia oazy, której jest zakończeniem. Jest to szersze rozważenie modlitwy „Ojcze nasz”, a dokładnie głębsze medytacja nad składającymi się na nią siedmioma prośbami. Ma to na celu zapobieżenie spowszednieniu słów modlitwy, której nauczył nas sam Chrystus. Te słowa uczą nas postawy dzieci Bożych.

Przy każdym z siedmiu rozważań nad prośbami Modlitwy Pańskiej występuje krótkie czytanie z Pisma Świętego, czas milczenia na medytację oraz modlitwa, której tekst jest zaczerpnięty z Mszału Rzymskiego lub Liturgii Godzin). Po ostatniej prośbie natomiast następuje wspólny śpiew Ojcze Nasz, błogosławieństwo i śpiew na zakończenie (np. Pod Twą obronę, Ojcze na Niebie…). Modlitwa Pańska zostaje tu podzielona na następujące wezwania: Ojcze Nasz: 1)któryś jest w niebie, 2) święć się imię twoje, 3) przyjdź Królestwo twoje, 4) bądź wola twoja, jako w niebie, tak i na ziemi.5) Chleba naszego powszedniego daj nam dzisiaj, odpuść nam nasze winy, 6) jako i my odpuszczamy naszym winowajcom, 7) nie wódź nas na pokuszenie, 8) zbaw nas ode złego[16].

b)        Nabożeństwo światła i wody i zgromadzenie eucharystyczne – jest przeżywane czwartym dniu (Dzień Ofiarowania) oazy I i II stopnia. Bogate w symbolikę światła (wszyscy trzymają zapalone świece, z którymi wracają do domów), kończące się przy źródle.

Podczas tego nabożeństwa jest ukazana najpierw bogata symbolika światła, które przychodzi do nas w osobie Jezusa Chrystusa i jest przyjmowane dzięki światłu Ducha Świętego. Następnie dzięki zgromadzeniu eucharystycznemu uczestnicy bardziej świadomie i dojrzale przeżywają spotkanie z Chrystusem w Komunii Świętej. W miarę możliwości liturgię należy zakończyć procesją ze świecami do źródła wody, które należy ukazać jako drugi symbol Chrystusa i Ducha Świętego (w nawiązaniu do tekstu z Ewangelii wg św. Jana: J, 37-39). Przy źródle także powinna być umieszczona statua Matki Bożej, Matki nowego życia[17].

Podczas Eucharystii jest czytane czytanie z Listu do Efezjan (Ef 5, 8-20) oraz Ewangelia wg św. Łukasza – fragment o ofiarowaniu Jezusa w świątyni (Łk 2, 25-32).

Procesja do źródła odbywa się z zapalonymi świecami i przy śpiewie litanii do matki Boga i ludzi (Matko, która nas znasz...), po czym zostaje odczytany fragment z Ewangelii wg św. Jana: J, 37-39 i 8,12) i następuje kilka słów o symbolice wody i o źródle życia  oraz o Maryi – Matce nowego życia. Na koniec śpiewa się Kantyk Symeona i Alleluja.

Dla uczestników Oazy Nowego Życia I stopnia jest to szczególne nabożeństwo. Wtedy właśnie każdy z nich indywidualnie podejmuje decyzję o przyjęciu Jezusa za swojego Pana i Zbawiciela. To, jak już wspomniałem – pierwszy punkt kulminacyjny (cel zasadniczy) tej oazy. Mogą tego dokonać, np. podczas przyjęcia Komunii Świętej. Nie jest to jednak wymóg, którego wykonanie jest weryfikowalne. Przyjęcie Jezusa za swojego Pana i Zbawiciela może się dokonać również w inny dzień oazy (zwykle później, np. jedenastego dnia po nabożeństwie pokuty i pojednania, po spowiedzi św. lub podczas osobnego nabożeństwa).

c)        Odnowa przymierza chrztu świętego w Dzień Ukrzyżowania jest drugim punktem kulminacyjnym nabożeństw oazy rekolekcyjnej I stopnia[18]. W schemacie roku liturgicznego temu nabożeństwu odpowiada Wigilia Paschalna (podobnie, jak na II stopniu Oazy Nowego Życia – celebracja Paschy). Dlatego też wzoruje się ono na tej Wigilii i czerpie z niej pewne elementy, szczególnie z Liturgii Chrzcielnej (element zasadniczy to odnowienie przyrzeczeń chrzcielnych). Nabożeństwo to może być jednak uproszczeniem całej Wigilii Paschalnej dla zachowania „charakteru jedyności wśród wszystkich celebracji roku liturgicznego”[19].

Nabożeństwo odnowy chrztu świętego, podobnie jak to w czwartym dniu oazy, opiera się na symbolice światła i wody. Teraz jednak zostają one ukazane na tle tajemnicy Zmartwychwstania Chrystusa i naszego chrztu[20].

Celebracja odnowy przyrzeczeń chrzcielnych wymaga oczywiście starannych przygotowań. W widocznym miejscu (prezbiterium) należy umieścić dwa główne symbole: paschał (ewentualnie świecę oazy) oraz naczynie z wodą. Wszyscy uczestnicy tej liturgii powinni mieć ze sobą świece.

Rozpoczyna się owo nabożeństwo procesją wejścia z krzyżem, z Pismem Świętym, bez świec. W skład tej celebracji wchodzą: uroczyste zapalenie paschału i świec, modlitwa (fragment Exsultetu), Liturgia słowa (dwa czytania z psalmami – w treści odnoszące się do tematyki wody i chrztu, Ewangelia o zmartwychwstaniu i Homilia), Liturgia wody i odnowy chrztu (poświęcenie wody, odnowienie przyrzeczeń chrzcielnych, pokropienie wodą, modlitwę wiernych i uroczyste błogosławieństwo) oraz śpiew końcowy z uwielbieniem[21].

d)        Celebracja sakramentu pojednania w Dzień Zmartwychwstania – w przypadku Oazy Nowego Życia I stopnia (choć to nabożeństwo często odbywa się również przy udziale innych wspólnot oazowych) można zastosować dłuższe wprowadzenie z podkreśleniem znaczenia samego sakramentu, jak również sprawowania celebracji go we wspólnocie z Bogiem i ludźmi, spowiedzi przy konfesjonałach, które nie są umieszczone gdzieś na uboczu, itd.

Jest to zatem nabożeństwo publiczne, celebracja połączona z liturgią słowa i modlitwą. Następuje po nich indywidualne wyznanie grzechów, nadanie pokuty i rozgrzeszenie. Wreszcie to pojednanie uzewnętrznia się w radości, dziękczynieniu i wspólnym błogosławieństwie, które otrzymują wszyscy obecni, nawet ci, którzy akurat wtedy nie skorzystali z sakramentu, ale są pojednani duchowo z Bogiem[22].

Często czas spowiedzi bywa łączony z adoracją Najświętszego Sakramentu prowadzoną np. przez Diakonię Muzyczną. Może ona wystąpić zaraz po obrzędzie pojednania, po homilii. Nie jest to połączenie celebracji z adoracją wymagane, może za to nawet dyskusyjne z punktu widzenia przepisów liturgicznych. Okazuje się jednak ono pomocne przy rachunku sumienia, wzbudzenia aktu żalu i postanowienia poprawy, a następnie przy uwielbieniu Boga po spowiedzi świętej.

e)        Wigilia modlitewna przed Zesłaniem Ducha Świętego w Dzień Wniebowstąpienia, która ma swój pierwowzór w Dziejach Apostolskich (Dz 1, 12-14) – podobieństwo ze wspólnotą pierwszych uczniów oczekujących wraz z Maryją na spełnienie obietnicy Chrystusa. Jest to także nabożeństwo wprowadzające do oazowego Dnia Wspólnoty przeżywanego w dniu następnym. Jego zadaniem jest więc podkreślenie jedności w Duchu Świętym w wspólnocie. Podobnie, jak celebracja sakramentu pojednania wigilia przed Zesłaniem Ducha świętego odbywa się (w miarę możliwości) w obecności kilku wspólnot oazowych przeżywających swoje rekolekcje w pobliżu (w tej samej miejscowości).

Pierwsza część tej wigilii to modlitwa Godziną Czytań z Liturgii Godzin według tekstów z Uroczystości Zesłania Ducha Świętego. Po modlitwie liturgicznej następuje modlitwa charyzmatyczna w stylu modlitw grup charyzmatycznych. W jej trakcie uczestnicy mogą wypowiadać prośby, dziękczynienia i uwielbienia. Zwykle prowadzi ją jeden celebrans lub jeden z obecnych moderatorów. To prowadzenie modlitwy charyzmatycznej okazuje się szczególnie pomocne właśnie uczestnikom Oazy Nowego Życia I stopnia, którzy często nie mieli styczności z taką formą modlitwy. Warto jednocześnie dodatkowo zachęcić ich do swobodnego włączenia się w ten dziwny dla wielu sposób uwielbiania Boga.

Może w tym miejscu wystąpić także modlitwa spontaniczna z prośbami, dziękczynieniami i uwielbieniami skierowanymi do Ducha Świętego. W obu przypadkach modlitwa (tak charyzmatyczna, jak i spontaniczna) może być przeplatana śpiewem.

Czuwanie modlitewne kończy proklamacja Ewangelii (czasem z krótką homilią), śpiew hymnu Te Deum oraz modlitwa dnia (z uroczystości Zesłania Ducha Świętego)[23].

f)          Celebracja na rozpoczęcie pielgrzymki w Dzień Zesłania Ducha Świętego. Jest to tzw. dzień wspólnoty dla większej liczby oaz, które gromadzą się w jednym miejscu, np. w „Wieczerniku” na Kopiej Górce w Krościenku nad Dunajcem. Sama pielgrzymka do miejsca do celowego (tradycją jest odbywanie jej pieszo) może być rozpoczęta nabożeństwem Słowa Bożego, którego głównym zamysłem jest „ukazanie Kościoła jako tajemnicy gromadzenia rozproszonych dzieci Bożych przez Chrystusa mocą Jego Ducha”[24]. To także symboliczne ukazanie Kościoła pielgrzymującego, Kościoła w drodze.

W skład nabożeństwa wchodzą: pieśń na wejście, pozdrowienie i wstęp celebransa, modlitwa, czytanie (dwa do wyboru), psalm, Ewangelia, krótka homilia, modlitwa pochwalna i dziękczynna (na kształt prefacji), do której mogą być dołączone wezwania, np. w aktualnych intencjach lokalnej społeczności i modlitwa Ojcze nasz. Nabożeństwo kończy się procesją rozpoczynającą pielgrzymkę[25].

g)        Nabożeństwo wprowadzenia do deuterokatechumenatu w Dzień Ukoronowania (nabożeństwo końcowe) złożone z: wywołania kandydatów, którzy stają przed celebransem wraz ze swoimi poręczycielami, dialogu wstępnego (w którym kandydat wyraża prośbę skierowaną do Kościoła o łaskę dojrzałej wiary, o światło i życie wieczne, o życie w pełni Ducha Świętego, tym samym z wyrażeniem gotowości do stania się człowiekiem duchowym – nowym człowiekiem. To także wyrażenie gotowości do oddania się przewodnictwu Chrystusa  na drodze wiary oraz gotowość wyrażana przez poręczycieli-animatorów – do pomagania w odnajdywaniu Jezusa Chrystusa i kroczeniu Jego śladami), egzorcyzmu,naznaczeniu Krzyżmem świętym (lub po prostu znakiem krzyża na czole kandydata – jako symbolem przynależności do Chrystusa. Sami kandydaci wykonują go na uszach, oczach i ustach) i procesjonalnego wejścia do kościoła. Sam obrzęd przyjęcia bywa wzbogacony o liturgię słowa i obrzędy końcowe (z uroczystym wręczeniem każdemu Pisma Świętego Nowego Testamentu, modlitwą powszechną, końcową, błogosławieństwem i rozesłaniem).

5. Wnioski i uwagi końcowe

Każda oaza rekolekcyjna Ruchu Światło-Życie ma swój mszał i lekcjonarz. Pierwsza z ksiąg zawiera nie tylko sam zbiór tekstów potrzebnych na rekolekcje oazowe danego stopnia (od podstawowego do trzeciego) z propozycjami różnych prefacji i modlitw (np. powszechnych i eucharystycznych) – dla zakładanego uniknięcia powtarzania się ich w ciągu trwania oazy rekolekcyjnej.

W liturgiach Mszy Świętych Oazy Nowego Życia I stopnia, opartych oczywiście o tajemnice różańca i rok liturgiczny w treści wprowadzeń, doboru modlitw i czytań można dostrzec układ kerygmatu, poprzez który uczestnicy poznają tajemnicę Bożego planu zbawienia (6 kroków: od uświadomienia sobie faktu miłości Boga, przez świadomość własnej grzeszności, z której może wybawić tylko Jezus Chrystus uświęcający mocą Ducha Świętego do wspólnoty, gdzie można żyć otrzymaną łaską wiary, a nawet ją pogłębić).

Doskonale opracowany program rekolekcji oazowych I stopnia ze swoimi punktami kulminacyjnymi (przyjęcie Jezusa za jedynego Pana i Zbawiciela oraz odnowienie przyrzeczeń chrzcielnych) prowadzi uczestników oaz do włączenia się do stałej grupy formacyjnej uczniów Chrystusa, rozpoczęcia systematycznej formacji katechumenalnej. Pojawiają się jednak głosy niesprzyjające temu programowi. Problem ten porusza m.in. ks. bp. Andrzej Siemieniewski w całkiem poczytnym artykule „Cztery prawa życia duchowego” – potrzeba teologicznego pogłębienia z 2007 r.[26]. Podkreśla w nim, że nigdy nie zawadzi zastanowić się, czy czegoś nie można by w tym programie jeszcze lepiej sformułować; czy życie czasem nie pokazało, że nie każdy punkt „działa” dokładnie według zamysłu autorów, zwłaszcza wobec szybko zmieniających się warunków życia religijnego w Polsce.

Ks. bp. Siemieniewski zapytuje, kim jest osoba przyjeżdżająca na I stopień Oazy Nowego Życia (nazywa ją dopiero kandydatem na chrześcijanina), poddaje pod wątpliwość deklarację przyjęcia Jezusa za jedynego Pana i Zbawiciela, po której dopiero uczestnik stanie się dzieckiem Bożym objętym planem zbawienia. Deklaracja ta, jego zdaniem mogłaby sugerować uczestnikom oazy, że takie życiodajne spotkanie jeszcze nigdy nie nastąpiło, niezależnie od ich wiary w okresie sprzed rekolekcji. Są to niewątpliwie kwestie, które można poddać gorącym dyskusjom. Moim zdaniem dotyczą wciąż jednak mniejszości osób uczestniczących w letnich rekolekcjach oazowych I stopnia.

Oaza Nowego Życia I stopnia często bywa przeżywana bez uczestnictwa w spotkaniach rocznych, a nawet przyjeżdżają na nią uczestnicy z tzw. „łapanek”, które nie są właściwie przeprowadzoną ewangelizacją indywidualną. Nie można ich jednak przecież po prostu odtrącić i przymykać oko na ten problem. Zadaniem animatora posługującego na oazy letniej I stopnia jest wówczas dodatkowe wspomaganie takiego „zdezorientowanego” uczestnika w wejściu na drogę wiary i spotkania z Chrystusem, którego ma przyjąć za swojego Pana i Zbawiciela.

Wejściu na drogę nowego życia (nowego człowieka), zwłaszcza podczas Oazy Nowego Życia I stopnia pomaga według mnie z całkowitą pewnością przystąpienie jeszcze w roli kandydata do Krucjaty Wyzwolenia Człowieka, co dokonuje się najczęściej podczas Nabożeństwa Odpowiedzialności i Misji w Dniu Wspólnoty.

Na koniec chciałbym odpowiedzieć tym, którzy po zapoznaniu z programem ONŻ I stopnia zapytają: „po co to wszystko?”, a po lekturze zapewne kontrowersyjnego dla niektórych wspomnianego artykułu ks. bpa Siemieniewskiego, zaryzykują stwierdzenie, że program oazy rekolekcyjnej (nie tylko stopnia I) nie ma już sensu. Otóż, ten wciąż według mnie doskonały program ks. Blachnickiego znajduje wciąż „zastosowanie praktyczne” u wielu oazowiczów, a w ewangelizacji nie można stawiać na ilość (tłumy), lecz „jakość” otwarcia i współpracy z łaską nawet wbrew akurat panującym realiom, modzie i tendencjom. Nowe narodzenie (cel zasadniczy ONŻ I stopnia) nie musi dokonać się wyłącznie podczas oazy letniej, ale po jej zakończeniu, czy niekiedy też już przed jej rozpoczęciem. Same rekolekcje oazowe nie są zaś i zapewne rychło nie będą syzyfową pracą. Uczestnicy oaz też nie mogą być segregowani na mniej lub bardziej gorliwych w wierze i przez to izolowanych od siebie. Często przecież ci drudzy pociągają za sobą tych pierwszych do Jezusa.

Warto powtórzyć w tym miejscu polecenie ks. Franciszka dotyczące środowiska życia według Ducha, które moderator wraz z animatorami tworzy na okres piętnastu dni oazy (także I stopnia):

„Trzeba pokazać uczestnikom oaz, ze jest możliwe zerwanie z różnymi nawykami, z modą i stylem postępowania narzuconym przez środowisko pogańskie. Trzeba wykazać, że chrześcijanie są zdolni do stworzenia własnego stylu życia według Ducha i że ten styl przynosi prawdziwą, głęboką radość i wyzwolenie”[27].

[1] Ks. F. Blachnicki, Oaza nowego życia pierwszego stopnia − Podręcznik, wyd. 8, Krościenko 2001, s. 17.

[2] Zob. Ibidem, s. 3.

[3] Ibidem.

[4] Ibidem, s. 36.

[5] Por. Ibidem, s. 3.

[6] Gdy papież Jan Paweł II w 2003 r. wprowadził do różańca nowe tajemnice (Światła), wielu oazowiczów zastanawiało się, jak będą wyglądać rekolekcje, czy będą one dwudziestodniowe, czy zostanie to rozwiązane w jakiś inny sposób. Przeprowadzenie dwudziestodniowych rekolekcji okazuje się niestety niemożliwe w trzech turnusach wakacyjnych. Cena trzytygodniowego pobytu na oazie zapewne znacznie by wzrosła; poza tym tak długie przebywanie ze sobą właściwie w jednym miejscu może negatywnie oddziaływać na wspólnotę liczącą często kilkadziesiąt osób. Nowe tajemnice różańca zostają jednak często wplatane w niektóre dni np. Oazy Nowej Drogi lub np. Oazy Ministranckiej.

[7] Ks. F. Blachnicki, op.cit., s. 44.

[8] Ibidem.

[9] Ibidem.

[10] Por. Ibidem, s. 39-40.

[11] Zob. Ibidem, s. 40-42 i Zob. K. Jankowiak, Charyzmat oazy rekolekcyjnej. Studium przygotowujące do IV Kongregacji Diakonii, [w:] Serwis WWW Ruchu Światło-Życie, dostęp w Internecie [2010-08-30, godz. 23:00],  http://www.oaza.pl/dokument.php?id=1173.

[12] Jeśli rozmowa ewangeliczna odbywa się w pomieszczeniu, które służy jako sypialnia, animator winien zwrócić uwagę na to, by uczestnicy w jej trakcie nie wyciągali się leniwie na łóżkach. Ćwiczenie to nie przypomina lektury do poduszki, wymaga skupienia i uwagi — co w naturalny sposób wiąże się z określoną postawą ciała. Wymaga także okazania szacunku Temu, którego symbolizuje zapalona świeca. Rozmowa ewangeliczna trwa zwykle około godziny. Nie powinno się jej nadmiernie przedłużać, ale też jej za szybko kończyć. W tym ostatnim przypadku pozostanie bowiem uczucie niedosytu.

Zob. E. Guziakiewicz, Śladami programu dnia [w:] Z oazą na ty, dostęp w Internecie [2010-08-31, godz. 01:35], http://oazy.nastolatki.pdg.pl/v8.htm.

[13] W istocie czas pogodnego wieczoru jest  teraz spędzany na oazach rekolekcyjnych daleko od tej propozycji ks. Blachnickiego na tzw. zabawach integracyjnych, emisjach filmów, czasem nawet niekiedy prezentacjach multimedialnych i żywych dyskusjach. Stąd już ks. Franciszek w podręczniku przytacza wariant recytacji  i komentowania utworów poetyckich jako względny. Dla młodzieży uczestniczącej w Oazie Nowego Życia I stopnia (najczęściej w wieku 15-18 lat) zajmowanie się poezją czy w ogóle literaturą na pogodnych wieczorach mogłoby być mało pobudzające, a wręcz po prostu nieatrakcyjne. Moim zdaniem jednak nie powinno się całkiem rezygnować z tej formy spędzania pogodnego wieczoru.

[14] Podręcznik nabożeństw Oazy Nowego Życia I, II i III stopnia, pod red. A. Redy, wydanie czwarte, Wyd. Światło-Życie, Lublin 1997, s. 3.

[15] Por. Ibidem.

[16] Zob. Ibidem, s. 5-11.

[17] Wzorem takiego miejsca jest oczywiście Kopia Górka w Krościenku nad Dunajcem – Centrum Ruchu Światło-Życie.

[18] Podczas tego nabożeństwa może też dokonać się w sposób uroczysty przyjęcie Jezusa jako Pana i Zbawiciela wobec całej wspólnoty oazowej z wygłoszoną oficjalnie deklaracją „Ja, […] przyjąłem/am  Jezusa jako mojego Pana i Zbawiciela…”.

[19] Podręcznik nabożeństw Oazy Nowego Życia I, II i III stopnia, s. 26.

[20] Por. Ibidem.

[21] Zob. Ibidem, s. 26-36.

[22] Zob. Ibidem, s. 62-70.

[23] Zob. Ibidem, s. 78-86.

[24] Ibidem, s. 97.

[25] Zob. Ibidem, s. 97-102. Obecnie celebracja na rozpoczęcie pielgrzymki bywa znacznie skracana, często do jednej modlitwy i błogosławieństwa. W miejsce czytań czy homilii występuje prezentacja poszczególnych wspólnot oazowych. Rezygnuje się już nawet z pieszego pielgrzymowania do miejsca sprawowania Eucharystii, często ze względów organizacyjnych.

[26] Zob. Ks. Bp. A. Siemieniewski, „Cztery prawa życia duchowego” – potrzeba teologicznego pogłębienia, [w:] Historia duchowości, dostęp w Internecie [2010-08-25, godz. 20:30],

http://www.tillit.pl/siema.1/index.php?option=com_content&view=article&id=86:cztery-prawa-ycia-duchowego-potrzeba-teologicznego-pogbienia&catid=38:historia-duchowoci&Itemid=56#_ftn14.

[27] Ks. F. Blachnicki, op.cit., s. 48.